Archives for category: netwerkkerk

Voor het – zeer boeiende – vak Media, Religie en Cultuur, van de gelijknamige master, heb ik een paper (pdf) geschreven over de thematieken rondom netwerksamenleving, online/offline gemeenschap en religieuze gemeenschap. Zoals al eerder vermeld, wil ik in mijn masterscriptie ook bezig gaan met deze thematiek en ik zou het dan ook bijzonder waarderen als jullie commentaar geven op wat ik al geschreven heb.

Deze paper stond los van de scriptie, dus dit is niet het ‘theoretisch hoofdstuk’ van mijn scriptie, maar wel een belangrijke lijn. Daarnaast is deze paper niet afgesloten met conclusies, maar als verkenning van het onderwerp, toegewerkt naar een hoofdvraag: (in vernieuwde versie)

Kan het networked-set model, waarbij er nadrukkelijk gekozen wordt voor een combinatie van online en offline gemeenschap, een versterkend effect hebben op de vorming, verduurzaming en missionaire potentie van een geloofsgemeenschap?

Ik beschrijf daar onder meer het debat tussen dystopisten en utopisten over de verhoudingen en ontwikkelingen tussen online/offline gemeenschap en kom dan zelf met een derde positie, de duopist. Een idealistische combinatie van utopist en dystopist. Vervolgens beschrijf ik enkele modellen van religieuze gemeenschappen, waarin ik probeer toe te werken naar een soort netwerkkerk, networked set. Kan zo’n model inderdaad een versterkend effect hebben op de vorming, verduurzaming en missionaire potentie van een geloofsgemeenschap?

Johan Roeland, de docent van deze master, heeft bij de beoordeling al enkele kanttekeningen gemaakt bij mijn paper. Dit mag je beamen, verwerpen of negeren :-). Ik noem er een paar:

  • Het stuk bruist van de goede ideeën en er is duidelijk sprake van visie-in-de-maak, maar alles mag wat analytischer.
  • Je identificeert je als duopist, maar zeker aan het einde ontpop je je als utopist, omdat je zelf behoorlijk enthousiast lijkt te zijn over allerlei ontwikkelingen in de netwerksamenleving. Vergeet als duopist het kritische bewustzijn van de dystopist niet – blijf te allen tijde realistisch en geduldig in je analyses.
  • Het missionaire perspectief introduceer je vrij laat in je paper (p. 5). Dat is verwarrend, temeer omdat je vanuit een missionair perspectief heel specifieke vragen stelt met betrekking tot de empirische werkelijkheid die je bespreekt. Ook je hoofdvraag ziet er anders uit op het moment dat je deze in een missionair perspectief plaatst, om de simpele reden dat je niet vraagt hoe bestaande gemeenschappen zich beter kunnen organiseren met het oog op de betreffende gemeenschap, maar juist met het oog op een toekomstige of potentiële gemeenschap.
  • Empirische en normatief-strategische observaties en analyses lopen door elkaar. Dat is verwarrend. Je lijkt in eerste instantie een empirische lijn te volgen, zeker in het stuk over offline/online gemeenschappen. In de paragraaf over religieuze gemeenschap verlaat je echter het empirisch-beschrijvende van de paragraaf over online/offline gemeenschap, en kies je duidelijk voor normatieve positie in het debat wat de kerk zou moeten leren van hedendaagse ontwikkelen in de samenleving.

Nogmaals, ik ben erg geholpen met commentaar op dit stukje tekst, dus graag reacties. Mag uiteraard ook via de mail. johvandenakker [at] gmail [dot] com

[Afbeelding van smallritual]



Vandaag kreeg ik weer de briefing van trendwatching.com in mijn mailbox. Elke maand weer interessant om te lezen. Vaak een bevestiging van wat je om je heen ziet gebeuren, maar vanwege de stijl en illustraties bij het verhaal en het bedenken van passende nieuwe woorden maakt het geheel erg boeiend. En natuurlijk zitten er veel voorbeelden en trends bij die ik niet had gezien.

Vandaag werden er twee kansen aangestipt, beiden in het licht van de trend (van deze maandbriefing) CITYSUMERS, maar ze zijn ook nauw verbonden met de trend MASS MINGLING.

Limited Location

With online access making everything available to consumers from Atlanta to Adelaide, impose an oft-forgotten scarcity through LIMITED LOCATION products.

Enabling urban encounters

As we saw in our MASS MINGLING briefing, despite ever-increasing amounts of time spent online, audiences aren’t retreating into virtual worlds. Au contraire, CITYSUMERS will forever enjoy connecting with other, real-life human beings, and embrace the choice, the excitement, the frenetic pace, the spontaneity, the chaotic vibrancy offered by urban life. In fact, ‘online’ (especially with smart phones being the new laptops) increasingly drives and enables offline encounters.

Bij beiden vindt er eigenlijk een soort herwaardering plaats van het lokale, het IRL bestaan. Steeds meer zaken moeten (en kunnen!) online, waardoor we misschien net als bij reizen met het vliegtuig, het contact kúnnen verliezen met de culturen op de grond en in je buurt. Nou heb ik nooit beweerd dat we volstrekt virtueel moeten gaan, maar dat er winst te halen valt uit een goede samenwerking van beide staat voor mij als een paal boven water. En dat mensen dat willen is ook helder, kijk maar naar de sociale golf die over het internet is gegaan en de groei van diensten als foursquare en koprol. En deze trendbriefing wijst daar ook op. Een interessante vraag is hoe dat onze contacten en bindingen veranderd.

En wat heeft dit te maken met religieonderzoek? Heel simpel. Ik wil in mijn scriptie graag stoeien met bovenstaande ontwikkelingen en zoeken naar een goede combinatie van online/offline lokaal/niet-lokaal etc voor het vormen en versterken van een geloofsgemeenschap. En dan ook vooral op zoek naar de missionaire kansen van deze ontwikkelingen. De vraag wordt ongeveer als volgt:

Kan het networked-set model, waarbij er nadrukkelijk gekozen wordt voor een combinatie van online en offline gemeenschap, een versterkend effect hebben op de vorming, verduurzaming en missionaire potentie van een geloofsgemeenschap?

Voorlopig zijn ideeën en literatuur welkom, later wellicht commentaar op delen.  :-)

Zo af en toe kom je erg mooie initiatieven tegen op het web, zoals bijvoorbeeld de kersttest van Protestants Amsterdam. Aan de hand van een kort vragenlijstje kun je een persoonlijk kerstprofiel samenstellen waarna vervolgens enkele passende tips voor kerstvieringen worden gegeven. Erg slim, want iedereen wil natuurlijk van te voren weten wat er op het menu staat. En ze hebben zelfs een commercial op AT5. Goed bezig dus.

Niet veel later kwam ik nog een mooi initiatief tegen in Amsterdam met betrekking tot kerst. Kerstamsterdam.nl, een overzicht van inmiddels meer dan 100 vieringen verspreid door de stad. Super. Beetje jammer van de vormgeving en de embedded spreadsheet van google, waarin je ook van links naar rechts moet scrollen. Maar het mooie van deze website is dat het heel veel verschillende kerken betreft. Van katholiek tot gereformeerd tot pinkster. Dit in tegenstelling tot de kersttest, die zich helaas beperkt tot de eigen protestantse club.

Het zou natuurlijk fantastisch zijn als de sites zouden samenwerken. De een brengt het complete plaatje en de ander zorgt voor een goede test en promotie. Beide sites bestonden in elk geval vorig jaar ook al en toch zijn ze dit jaar (nog) niet samen op getrokken. En als derde zouden ze iets dergelijks als onderstaand moeten doen. Een visueel overzicht van alle vieringen in Amsterdam. Ik heb even lopen pielen en heb slechts van kerstavond alleen al een mooie kaart kunnen maken. De dekking is best aardig, alleen Zuidoost komt er een beetje bekaaid af. Maar ja, beide initiatieven komen min of meer uit de wat gevestigde hoek. En daar zijn de kerken in Zuidoost niet echt mee verbonden.

Dus het eerste goede voornemen van 2011 staat genoteerd; een samenwerking regelen tussen kersttest.nl en kerstamsterdam.nl met als piek in de boom de vieringen weergegeven in googlemaps. :-)

Loading...
 

[update 23/12]

De kaart staat inmiddels ge-embed op kerstamsterdam.nl en is ook te benaderen via een eigen url, kerstopdekaart.nl